Lieve lezer, heb je ooit ervaren hoe het is om naar adem te happen, alsof er een onzichtbare hand je borst samendrukt? Dat gevoel, die angst, die benauwdheid… het kan heel beangstigend zijn. Het kan zijn dat je bekend bent met astma, en met de benauwdheidsaanvallen die er soms bij komen kijken. Misschien herken je het bij jezelf, of bij iemand die je lief is. Ik weet hoe ingrijpend het kan zijn. Daarom neem ik je vandaag graag mee in de wereld van astma en die plotselinge momenten van benauwdheid. Ik wil je meer inzicht geven, zodat je beter begrijpt wat er in jouw lichaam gebeurt, of in het lichaam van iemand waar je om geeft.
Wat is astma?
Astma is een chronische aandoening van de luchtwegen. De luchtwegen, dat zijn de buisjes waardoor de lucht naar je longen stroomt. Bij astma zijn deze luchtwegen vaak extra gevoelig en reageren ze overdreven op bepaalde prikkels. Denk aan koude lucht, rook, of huisstofmijt. Je luchtwegen worden dan nauwer, er komt meer slijm vrij en het ademen wordt moeilijker. Je kunt astma op iedere leeftijd ontwikkelen. Zowel een kind, als een volwassene kan er mee te maken krijgen.
De symptomen van astma
De symptomen van astma kunnen variëren in ernst en in hoe vaak ze voorkomen. Sommige mensen hebben maar af en toe een beetje last, terwijl anderen regelmatig heftige aanvallen ervaren. Hier zijn een paar veelvoorkomende symptomen:
- Benauwdheid: Het gevoel dat je niet genoeg lucht krijgt, alsof je moet ‘vechten’ om adem te halen.
- Hoesten: Vooral ’s nachts of in de vroege ochtend kan het hoesten erger zijn.
- Piepende ademhaling: Een fluitend of piepend geluid tijdens het ademen, vooral bij uitademen.
- Kortademigheid: Moeite met ademhalen, ook bij lichte inspanning.
- Druk op de borst: Een benauwd of pijnlijk gevoel op de borst.
VIDEO: Hoe u uw luchtwegen binnen enkele seconden kunt openen! Dr. Mandell
Denk je dat de oorlog tussen Oekraïne en Rusland dit jaar zal eindigen?
Wat gebeurt er tijdens een benauwdheidsaanval?
Een astma-aanval, die benauwdheidsaanval, kan plotseling opkomen. De spiertjes rondom je luchtwegen trekken samen. Je luchtwegen worden nauwer en het slijm in je luchtwegen neemt toe. Hierdoor is het moeilijker om lucht in en uit te ademen. Het voelt alsof je door een rietje ademt. Je lichaam krijgt niet de hoeveelheid zuurstof die het nodig heeft. Dit kan heel beangstigend zijn.
Oorzaken en triggers van astma
De precieze oorzaak van astma is niet helemaal duidelijk, maar een combinatie van erfelijke aanleg en omgevingsfactoren speelt een rol. Als astma in jouw familie voorkomt, is de kans groter dat je het ook krijgt. Bepaalde factoren kunnen een aanval uitlokken. Deze factoren noemen we triggers. Hieronder een paar voorbeelden van veel voorkomende triggers:
Aanbevolen leesvoer
Duik dieper in het onderwerp Astma: Benauwdheidsaanvallen herkennen en behandelen met deze nuttige bronnen.
Allergenen
Allergenen zijn stoffen waar je lichaam overgevoelig op reageert. Dit kan zijn:
- Pollen van bomen, grassen en bloemen
- Huisstofmijt
- Huisdieren
- Schimmels
Irriterende stoffen
Irriterende stoffen kunnen je luchtwegen prikkelen en een aanval uitlokken, denk hierbij aan:
- Rook (sigarettenrook, open haard)
- Parfum
- Chemische stoffen
- Sterke geuren
Andere triggers
- Koude lucht
- Luchtvervuiling
- Inspanning (inspanningsastma)
- Luchtweginfecties (verkoudheid, griep)
- Emoties (stress, verdriet)
Wat kun je zelf doen bij een aanval?
Een astma-aanval kan onverwachts komen en je overvallen. Het is belangrijk om te weten wat je moet doen in deze situatie. Hier zijn een paar tips:
- Blijf rustig: Probeer kalm te blijven, al is het nog zo moeilijk. Angst maakt het alleen maar erger.
- Gebruik je noodmedicatie: Heb je een pufje voor noodsituaties? Gebruik deze dan volgens de instructies van je arts.
- Ga rechtop zitten: Dit maakt het makkelijker om adem te halen.
- Adem rustig in en uit: Probeer je ademhaling te controleren.
- Ventileer de ruimte: Zorg dat er frisse lucht in de ruimte komt.
- Zoek medische hulp: Als de symptomen niet afnemen, neem dan contact op met je arts of bel de spoedlijn.
Behandeling van astma
Astma is niet te genezen, maar wel goed te behandelen. De behandeling richt zich op het voorkomen van aanvallen en het verminderen van de symptomen. Een arts kan je een persoonlijk behandelplan geven. Een plan die speciaal voor jou is samengesteld.
Medicijnen bij astma
Er zijn verschillende medicijnen die gebruikt worden om astma te behandelen. Een arts zal kijken wat voor jou het beste werkt. Medicijnen die worden voorgeschreven zijn bijvoorbeeld:
- Inhalatiecorticosteroïden: Deze ontstekingsremmers maken de luchtwegen minder gevoelig.
- Luchtwegverwijders: Deze zorgen ervoor dat je luchtwegen wijder worden en je makkelijker kunt ademen.
- Combinatie-inhalatoren: Deze bevatten zowel een ontstekingsremmer als een luchtwegverwijder.
- Tabletten: In sommige gevallen kan de arts tabletten voorschrijven.
Leefstijlaanpassingen
Naast medicatie zijn er ook een aantal dingen die je zelf kunt doen. Denk hierbij aan het:
- Vermijden van triggers: Probeer uit te vinden wat jouw aanvallen uitlokt en vermijd deze.
- Stoppen met roken: Roken is schadelijk voor je longen en verergert astma.
- Gezonde levensstijl: Voldoende bewegen, gezond eten en genoeg slapen.
- Voldoende drinken: Vocht houdt je slijm dunner waardoor je makkelijker kunt ophoesten.
Veelgestelde vragen over benauwdheidsaanvallen bij astma
Ik begrijp dat je wellicht nog vragen hebt. Hieronder een aantal veelgestelde vragen, hopelijk geven de antwoorden meer duidelijkheid.
Kan ik sporten met astma?
Ja zeker! Met de juiste medicatie en voorbereiding is sporten prima mogelijk. Overleg altijd met je arts.
Is astma erfelijk?
Ja, erfelijke aanleg speelt een rol. Als astma in de familie zit, is de kans groter dat je het krijgt.
Hoe weet ik of ik astma heb?
Als je last hebt van bovenstaande symptomen, maak dan een afspraak met je huisarts. De arts kan een longfunctietest doen om te zien of je astma hebt.
Kan astma overgaan?
Astma is vaak chronisch, maar met de juiste behandeling kun je goed leven met astma. In sommige gevallen kunnen kinderen over hun astma heen groeien.
Wat moet ik doen als mijn kind een astma-aanval heeft?
Blijf kalm, geef de noodmedicatie en bel direct met de spoedlijn als de situatie niet verbetert.
