Lieve lezer, stel je eens voor: je geniet van een heerlijke maaltijd, maar je lichaam reageert er niet goed op. Je voelt je opgeblazen, moe en hebt buikpijn. Het is alsof je lichaam in opstand komt tegen iets wat je net gegeten hebt. Herken je dit gevoel? Misschien denk je aan een voedselallergie of een gevoelige maag. Maar er is nog een andere mogelijkheid: coeliakie.
Wat is coeliakie?
Coeliakie, ook wel glutenintolerantie genoemd, is een auto-immuunziekte. Dit betekent dat jouw afweersysteem een fout maakt. In plaats van alleen slechte indringers aan te vallen, reageert het systeem op gluten. Gluten is een eiwit dat voorkomt in tarwe, rogge en gerst. Als jij coeliakie hebt en gluten eet, dan valt jouw afweersysteem de dunne darm aan. Hierdoor raakt de darmwand beschadigd. Deze beschadiging zorgt ervoor dat jouw lichaam minder voedingsstoffen opneemt. En dat kan tot allerlei klachten leiden. Heb jij bijvoorbeeld wel eens last van onverklaarbare moeheid of buikpijn na het eten van brood? Misschien is het dan goed om eens aan coeliakie te denken.
Verschillende symptomen van coeliakie
Coeliakie uit zich op veel verschillende manieren. De klachten zijn niet bij iedereen hetzelfde. Soms zijn de symptomen duidelijk, maar soms zijn ze ook heel vaag. Het is belangrijk om goed naar jouw lichaam te luisteren. Hieronder zie je een aantal veelvoorkomende symptomen:
- Buikpijn en een opgeblazen gevoel
- Diarree of juist verstopping
- Vermoeidheid
- Gewichtsverlies of juist gewichtstoename
- Bloedarmoede
- Huiduitslag (dermatitis herpetiformis)
- Mondzweren
- Botontkalking
Merk je een combinatie van deze klachten? Of voel je je na het eten van brood, pasta of koekjes vaak niet lekker? Het is dan verstandig om naar de huisarts te gaan. Samen kunnen jullie onderzoeken of coeliakie een rol speelt.
Denk je dat de oorlog tussen Oekraïne en Rusland dit jaar zal eindigen?
Hoe wordt coeliakie vastgesteld?
Het vaststellen van coeliakie is een proces. Het begint meestal bij de huisarts. Deze zal naar jouw klachten luisteren en je onderzoeken. Vaak vraagt de huisarts bloedonderzoek aan. In het bloed kunnen bepaalde antistoffen worden gemeten. Deze antistoffen zijn vaak verhoogd bij mensen met coeliakie. Als het bloedonderzoek aanwijzingen geeft, verwijst de huisarts je door naar een specialist, vaak een maag-darm-leverarts. De specialist kan een endoscopie doen. Dit is een onderzoek waarbij een klein slangetje met een camera via de mond in de darm wordt gebracht. Tijdens dit onderzoek kan de arts een stukje weefsel (een biopt) wegnemen voor verder onderzoek. Hierin kan de arts zien of de darmwand beschadigd is.
De behandeling: Een glutenvrij dieet
Er is helaas geen medicijn tegen coeliakie. Maar er is goed nieuws: je kunt de klachten vaak helemaal laten verdwijnen met een glutenvrij dieet. Dit betekent dat je geen producten meer mag eten waar gluten in zitten. Dit is best een uitdaging, omdat veel producten gluten bevatten. Denk aan brood, pasta, pizza, koekjes, gebak en sommige sauzen en soepen. Het is belangrijk om etiketten goed te lezen. Gelukkig zijn er steeds meer glutenvrije producten verkrijgbaar. Supermarkten bieden steeds meer glutenvrije alternatieven aan. En er zijn veel kookboeken en websites vol met lekkere glutenvrije recepten. Een diëtist kan jou helpen bij het samenstellen van een gevarieerd en gezond glutenvrij dieet. Hij of zij kan jou leren hoe je etiketten leest en hoe je toch lekker kunt eten zonder gluten. Het is even wennen, maar met de juiste begeleiding voel je je al snel veel beter.
VIDEO: Coeliakie; Symptomen & Behandelingen – Vraag het aan een verpleegkundige | @LevelUpRN
Verrijkende links
Duik dieper in het onderwerp Coeliakie: Symptomen, Diagnose & Behandeling met deze nuttige bronnen.
Leven met coeliakie
Leven met coeliakie vraagt om aanpassingen. Het vraagt om aandacht bij het boodschappen doen en het uiteten gaan. Maar het betekent ook dat jij goed voor jezelf zorgt. Je bent je bewust van wat je eet en hoe je lichaam erop reageert. Het is belangrijk om te onthouden dat je niet alleen bent. Er zijn veel mensen met coeliakie en er zijn verschillende organisaties die jou kunnen helpen en steunen. Je hoeft het niet alleen te doen. Met een glutenvrij dieet en de juiste ondersteuning kun jij een fijn en gezond leven leiden.
Veelgestelde vragen over coeliakie
Ik snap dat je nog vragen hebt over coeliakie. Dat is heel normaal. Hieronder beantwoord ik een paar veelgestelde vragen, misschien zit jouw vraag er ook bij.
Is coeliakie hetzelfde als glutenallergie?
Nee, coeliakie is geen allergie. Het is een auto-immuunziekte. Bij een allergie reageert het lichaam direct op een stof, zoals pinda’s of melk. Bij coeliakie valt het afweersysteem de dunne darm aan na het eten van gluten. Het is dus een andere reactie van het lichaam.
Kan coeliakie genezen?
Nee, coeliakie is niet te genezen. Maar met een strikt glutenvrij dieet kun je de symptomen helemaal onder controle houden. De darmwand herstelt zich en je voelt je al snel beter. Het is dus belangrijk om altijd alert te blijven op wat je eet.
Kan je coeliakie ontwikkelen op latere leeftijd?
Ja, coeliakie kan op elke leeftijd ontstaan. Het kan dus ook zo zijn dat je op latere leeftijd ineens klachten krijgt. Het is daarom altijd belangrijk om bij klachten die op coeliakie kunnen wijzen contact op te nemen met je huisarts.
Hoe zit het met kruisbesmetting bij coeliakie?
Kruisbesmetting is een belangrijk punt bij coeliakie. Dit betekent dat er kleine sporen van gluten in een glutenvrij product terecht komen. Dit kan gebeuren als je bijvoorbeeld een broodmes gebruikt op een glutenvrij product. Het is belangrijk om in de keuken goed te letten op hygiëne. En om aparte keukenspullen te gebruiken voor glutenvrije producten.
