Scheelzien: Oorzaken, Symptomen en Behandeling

Je kijkt naar de wereld, en soms lijkt het alsof de wereld terugkijkt met twee verschillende blikken. Misschien herken je dat gevoel, of ken je iemand bij wie dit zo is. Dit noemen we scheelzien, of strabisme, een aandoening waarbij de ogen niet op hetzelfde punt gericht zijn. Het is iets wat we vaak bij kinderen zien, maar ook volwassenen kunnen ermee te maken krijgen. Laten we samen ontdekken wat scheelzien precies is, welke vormen er zijn, en wat we eraan kunnen doen. Het is belangrijk te weten dat je niet alleen bent en dat er verschillende manieren zijn om je zicht te verbeteren.

Wat is scheelzien?

Stel je voor: je ogen werken als een team. Ze kijken samen naar hetzelfde punt, zodat je een scherp en helder beeld ziet. Bij scheelzien werken die ogen niet goed samen. Een van je ogen kijkt recht vooruit, terwijl het andere oog een andere kant opkijkt. Het kan naar binnen draaien, naar buiten, naar boven of naar beneden. Dit gebeurt omdat de spieren die je ogen bewegen niet helemaal in balans zijn. Het gevolg? Je hersenen ontvangen twee verschillende beelden, wat het lastig maakt om goed te zien. Scheelzien is meer dan alleen maar ‘een beetje scheef kijken’. Het kan je zicht en je zelfvertrouwen beïnvloeden.

Verschillende vormen van scheelzien

Er zijn verschillende soorten scheelzien, elk met zijn eigen kenmerken. Hieronder vind je een aantal vormen die vaak voorkomen:

• Esotropie: Bij deze vorm draait een oog naar binnen, richting je neus. Het is een veelvoorkomende vorm, zeker bij kinderen.
• Exotropie: Hierbij draait een oog juist naar buiten, weg van je neus. Dit zie je soms als iemand moe is, of als hij of zij in de verte kijkt.
• Hypertropie: In dit geval kijkt een oog omhoog. Dit kan minder vaak voorkomen dan de andere vormen.
• Hypotropie: Bij deze vorm kijkt een oog juist naar beneden. Ook dit komt minder vaak voor.

Sommige mensen hebben altijd scheelzien, terwijl het bij anderen alleen af en toe gebeurt. Het kan dus heel verschillend zijn. Het is goed om te onthouden dat er hulp beschikbaar is, ongeacht de vorm van scheelzien die je hebt.

Oorzaken van scheelzien

Waarom ontstaat scheelzien eigenlijk? Er zijn verschillende redenen. Soms is het iets dat in de familie zit. Als je ouders of andere familieleden scheelzien, heb je een grotere kans om het zelf ook te krijgen. Het kan ook komen door een probleem met de spieren rondom je ogen, of met de zenuwen die die spieren aansturen. Verder kan een oogafwijking zoals verziendheid of bijziendheid soms scheelzien veroorzaken. Tot slot is het soms een gevolg van een andere medische aandoening.

Hoe weet je of je scheelziet?

Misschien vraag je je af of je zelf scheelziet, of dat iemand in jouw omgeving er last van heeft. Sommige signalen zijn duidelijk, zoals een oog dat zichtbaar scheef staat. Andere signalen zijn subtieler.

Let op de volgende punten: Meer informatie over netvliesdegeneratie, inclusief oorzaken en behandelingen, is hier te vinden.

• Dubbelzien: Zie je soms twee beelden van hetzelfde object? Dit kan een teken zijn.
• Vermoeide ogen: Heb je vaak last van vermoeide ogen, vooral na het lezen of werken achter de computer?
• Gevoelige ogen: Heb je last van een gevoelige blik bij licht? Dit kan ook een symptoom zijn.
• Scheefstand van de ogen: Het meest duidelijke teken is natuurlijk wanneer je ziet dat een van je ogen niet recht vooruit kijkt.
• Slechte diepte perceptie: Vind je het moeilijk om afstanden in te schatten? Dit kan duiden op een probleem met je ogen.

Het is belangrijk om te onthouden dat niet iedereen met scheelzien al deze symptomen ervaart. Als je twijfelt, is het altijd een goed idee om een bezoek te brengen aan een specialist, zoals een orthoptist of een oogarts. Zij kunnen een grondig onderzoek doen en je vertellen wat er aan de hand is.

Behandeling van scheelzien

Gelukkig is scheelzien vaak goed te behandelen. De behandeling die voor jou het beste is, hangt af van verschillende factoren, zoals de oorzaak van het scheelzien, je leeftijd en de mate waarin je er last van hebt. Hier zijn enkele van de meest gebruikte behandelingen:

• Bril of lenzen: Een bril of lenzen helpen soms om je zicht te corrigeren en je ogen beter te laten samenwerken.
• Oogoefeningen: Orthoptische oefeningen trainen je oogspieren om je ogen beter te sturen. Deze oefeningen doe je meestal onder begeleiding van een orthoptist.
• Oogpleisters: Een oogpleister helpt om het minder actieve oog te trainen. Je draagt de pleister over het sterkere oog.
• Injecties: Soms worden spierontspanners in je oogspieren geïnjecteerd om ze te verzwakken, waardoor je ogen rechter komen te staan.
• Operatie: Een operatie is soms nodig om de oogspieren te versterken of te verzwakken. Dit gebeurt vooral als andere behandelingen niet voldoende werken.

Het is belangrijk om je te realiseren dat er niet één ‘juiste’ behandeling is. Het is een proces dat tijd en geduld kost. Samen met je behandelaar zoek je naar de beste aanpak voor jou. Onthoud dat een tijdige diagnose en behandeling de kans op een goed resultaat vergroten. Andere neurologische aandoeningen kunnen ook van invloed zijn op het zicht.

Veelgestelde vragen over scheelzien

Je hebt nu een beter beeld van wat scheelzien is en welke behandelingen er zijn. Misschien heb je nog wat vragen. Hieronder vind je enkele van de meest gestelde vragen, samen met een kort antwoord.

• Is scheelzien erfelijk? Ja, het kan erfelijk zijn. Als er in jouw familie mensen scheelzien, heb je een grotere kans om het zelf ook te krijgen.
• Kan scheelzien vanzelf overgaan? Bij kinderen kan scheelzien soms vanzelf overgaan, maar dit is niet altijd het geval. Het is belangrijk om je ogen te laten onderzoeken door een specialist.
• Kan ik scheelzien krijgen als volwassene? Ja, je kunt op elke leeftijd scheelzien ontwikkelen, bijvoorbeeld door een ongeluk of een medische aandoening.
• Hoe lang duurt de behandeling van scheelzien? De duur van de behandeling is afhankelijk van verschillende factoren. Het kan variëren van enkele maanden tot enkele jaren. Het is een proces dat tijd en geduld vraagt.
• Kan scheelzien mijn zicht beschadigen? Ja, als scheelzien niet behandeld wordt, kan dat leiden tot een lui oog en een verminderd zicht.

Ik hoop dat dit artikel je meer inzicht heeft gegeven in het onderwerp scheelzien. Onthoud dat je niet alleen bent en dat er hulp beschikbaar is. Sta open voor een gesprek met een specialist en vind samen de juiste weg naar een beter zicht en meer welzijn.

VIDEO: Scheelzien: alles wat u moet weten

Belangrijke leesstof

Ontdek essentiële bronnen die we hebben verzameld over Scheelzien: Oorzaken, Symptomen en Behandeling.

• Scheelzien (strabismus) | Het Oogziekenhuis Rotterdam